อาหารสายยางสำหรับผู้ที่ต้องการโปรตีนสูง/ส่งเสริมภูมิคุ้มกันสำหรับผู้ป่วยที่ต้องการ "โปรตีนสูง" และ "ส่งเสริมภูมิคุ้มกัน" (เช่น ผู้ป่วยหลังผ่าตัด, ผู้ที่มีแผลกดทับรุนแรง, ผู้ป่วยมะเร็ง หรือผู้ที่เพิ่งฟื้นตัวจากการติดเชื้อ) การจัดสารอาหารต้องเน้นไปที่การสร้างเซลล์ใหม่และสารต้านอนุมูลอิสระครับ
แนวทางการจัดอาหารทางสายยางเพื่อให้ได้โปรตีนคุณภาพเยี่ยมและกระตุ้นภูมิคุ้มกันครับ:
1. แหล่งโปรตีนคุณภาพสูง (High Quality Protein)
ในสูตรอาหารปั่น (Blenderized Diet) ควรเลือกโปรตีนที่ร่างกายนำไปใช้ได้เกือบ 100% และไม่เพิ่มภาระให้ไต:
ไข่ขาวต้มสุก: เป็นแหล่งโปรตีนที่ดีที่สุด (Albumin) ช่วยเพิ่มระดับโปรตีนในเลือดและสมานแผลได้ดีมาก
อกไก่ปั่น: ให้กรดอะมิโนครบถ้วนเพื่อสร้างกล้ามเนื้อ
โปรตีนเวย์ (Whey Protein): หากทำอาหารปั่นเอง สามารถเสริมเวย์โปรตีนชนิดไอโซเลต (Isolate) ลงไปเพื่อเพิ่มความเข้มข้นของโปรตีนโดยไม่เพิ่มปริมาตรอาหารมากเกินไป
2. สารอาหารส่งเสริมภูมิคุ้มกัน (Immune Boosters)
ควรเพิ่มวัตถุดิบที่มีสารต้านการอักเสบและวิตามินสูง:
Omega-3 (โอเมก้า-3): ใช้น้ำมันปลา (Fish Oil) หรือน้ำมันรำข้าว ช่วยลดการอักเสบระดับเซลล์
กลูตามีน (Glutamine): พบในเนื้อสัตว์และไข่ ช่วยเสริมความแข็งแรงของผนังลำไส้ (ซึ่งเป็นแหล่งภูมิคุ้มกัน 70% ของร่างกาย)
วิตามินซีและซิงค์ (Zinc): ใส่แครอทต้ม ฟักทอง หรือมะเขือเทศต้ม เพื่อช่วยในการสร้างเนื้อเยื่อและเพิ่มการทำงานของเม็ดเลือดขาว
3. ตัวอย่างสูตรปั่นเสริมโปรตีนและภูมิคุ้มกัน (1,000 ml)
(สูตรนี้เน้นความเข้มข้นของโปรตีนสูงกว่าสูตรทั่วไป)
วัตถุดิบ ปริมาณ ประโยชน์หลัก
ไข่ขาวต้มสุก 8 - 10 ฟอง โปรตีนหลักเพื่อการฟื้นฟู
อกไก่ (นึ่งสุก) 150 กรัม เสริมสร้างมวลกล้ามเนื้อ
ข้าวกล้อง หรือ ข้าวโอ๊ต 150 กรัม วิตามินบีสูง ช่วยระบบประสาทและพลังงาน
ฟักทอง + แครอทต้ม 200 กรัม เบต้าแคโรทีนเข้มข้น (ต้านอนุมูลอิสระ)
น้ำมันปลา หรือ น้ำมันรำข้าว 2 ช้อนโต๊ะ ลดการอักเสบในร่างกาย
น้ำต้มสุก เติมจนครบ 1,000 ml ปรับความหนืดให้พอเหมาะ
4. ข้อควรระวังสำหรับการให้โปรตีนสูง
การทำงานของไต: เมื่อให้โปรตีนสูง ต้องมั่นใจว่าไตของผู้ป่วยยังทำงานปกติ (ค่า BUN/Creatinine ปกติ) หากผู้ป่วยมีโรคไตต้องจำกัดปริมาณตามแพทย์สั่ง
ปริมาณน้ำ: โปรตีนสูงต้องการน้ำในการขับของเสีย (ยูเรีย) ออกจากร่างกายเพิ่มขึ้น ต้องมั่นใจว่าผู้ป่วยได้รับน้ำเปล่าตามหลังมื้ออาหารอย่างเพียงพอ
ความสะอาด: ผู้ป่วยที่ภูมิคุ้มกันต่ำต้องเน้นความสะอาดระดับสูงสุด (Sterile Technique) อุปกรณ์ทุกชิ้นต้องลวกน้ำร้อน และอาหารต้องสุก 100% ห้ามใช้ผักสดเด็ดขาด
💡 ทางเลือกอาหารทางการแพทย์สูตรพิเศษ
หากต้องการความสะดวกและได้สารอาหารที่คำนวณมาแล้วอย่างแม่นยำ แนะนำสูตรที่มีระบุว่า "Immunonutrition" หรือ "High Protein" เช่น:
Neo-Mune: มีกลูตามีน อาร์จีนีน และน้ำมันปลา (เหมาะสำหรับผู้ป่วยมะเร็งและหลังผ่าตัด)
Supportan / Prosure: เน้นพลังงานและโปรตีนสูงมาก พร้อม Omega-3
Peptamen: สำหรับผู้ที่ระบบย่อยไม่ค่อยดีแต่อยากได้โปรตีนเวย์เข้มข้น